15811,65%0,39
43,96% 0,01
51,16% 0,12
7267,54% 0,90
11964,95% 0,98
Sarıbal, son 20 yılda tarımın finansman yapısının köklü biçimde değiştirildiğini, kamusal desteklerin geri çekilmesiyle çiftçinin banka kredilerine mahkûm edildiğini vurguladı.
Sosyal medya hesabından değerlendirmelerde bulunan Sarıbal, “Kamusal destekler kademeli olarak azaltılırken oluşan boşluk banka kredileriyle dolduruldu. Çiftçi artık borçla üretmeye zorlanıyor” ifadelerini kullandı.
Tarımın Bankalara Borcu 1,17 Trilyon TL’yi Aştı
Sarıbal’ın paylaştığı verilere göre, Kasım 2025 itibarıyla tarım sektörünün bankacılık sistemine olan kredi borçları, bir önceki aya göre 46,7 milyar TL artarak 1 trilyon 179 milyar TL’ye ulaştı. Zamanında ödenemediği için takibe alınan tarımsal krediler ise yalnızca bir ayda yaklaşık 1 milyar TL artışla 12,2 milyar TL seviyesine çıktı.
“Yapısal Kırılmanın Göstergesi”
Ekonomide bankaların toplam batık alacakları yüzde 101 artarken, tarım sektöründeki batık borçların artış oranının yüzde 236’ya ulaşmasının alarm verici olduğunu belirten Sarıbal, bunun “yapısal bir kırılmanın açık göstergesi” olduğunu kaydetti.
Destek–Borç Dengesi Tersine Döndü
Sarıbal, tarımsal desteklerin borçları karşılama gücündeki sert düşüşe de dikkat çekti:
2004 yılında çiftçilere sağlanan tarımsal destekler, sektörün banka borçlarının yüzde 58,4’ünü karşılayabiliyordu (3,084 milyar TL destek / 5,280 milyar TL borç).
2025’te bu oran yüzde 13,4’e kadar geriledi (158,5 milyar TL destek / 1 trilyon 179 milyar TL borç).
“Kredi Ön Koşul Haline Geldi”
Desteklerin yetersiz kaldığı bir yapıda finansman ihtiyacının bankalara kaydığını belirten Sarıbal, “Banka kredisi üretimin tamamlayıcısı olmaktan çıkıp ön koşulu haline geliyor. Borç geri ödenemediğinde zincirleme bir risk oluşuyor” değerlendirmesinde bulundu.
Açıklamasında iktidarı da eleştiren Sarıbal, “Saray iktidarı, üreticiyi borca; halkı gıda güvencesizliğine; milyonları yoksulluğa ve açlığa mahkûm ediyor” ifadelerini kullandı.
